محمد بن أحمد المقدسي ( المشاري ) ( مترجم : علينقي منزوي )
421
أحسن التقاسيم في معرفة الأقاليم ( فارسي )
شهرهايش : انديجارغ « 1 » هلاورد ، لاوكند ، كاربنگ « 2 » ، تمليات ، « 3 » اسكندره منك ، فارغر ، بيك . هُلْبُك : قصبهء ختل است وجايگاه سلطان . از صغانيان كوچكتر * جامع آن در ميان شهر است ، از نهرى گوارا وجز آن سير آبند [ شهر اسبان نيكو وميوه وخيرات است وديگر شهرها نيز آبادند . ] مرند : آبادي وجمعيت دارد . انديجارغ : كوچك ونزديك جيحون است . مردمش از نهرهائى مىآشامند كه به جيحون مىريزند . هلاورد : از هلبك مهمتر است . بزرگ وپر ميوه وبسيار حاصل - خيز مىباشد . اسكندره : بر كوهى است وساختمان بسيار دارد . مُنْك : بزرگترين شهرهاى اين خوره است . ديگر شهرها نيز مانند اين أوصاف دارند . ترمذ : مهمترين شهر بر جيحون است ، پاكيزه وخوش هوا گوئى يكى از صحنههاى بهشت است ، بازارهايش آجر فرش شده ، آب در دو سويش برق مىزند . كشتيها از همه جا بسويش مىآيند ، بارو وكهندژ دارد . جامع درون بار ، وكهندژ در بيرونست ودرى به آن دارد . شهرك سه دروازه در بعضي وخرگاههائى در بيرونش دارد . نخستين شهر بالاى
--> ( 1 ) ص 22 : 8 . ( 2 ) استخرى 276 : 2 كاربنج پ 233 و 271 ( 3 ) رسته 92 : 16 .